English

De Artificiali Perspectiva albo Anamorfoza

The Quay Brothers
De Artificiali Perspectiva or Anamorphosis
Wielka Brytania 1991 / 14’

Anamorfoza (gr. „przekształcenie”) – zabieg deformujący obraz lub rysunek w taki sposób, że oglądany na wprost zdaje się nieczytelny, ale gdy spojrzeć nań pod określonym kątem, ujawnia rozpoznawalne proporcje i kształty. Szczególnie popularna w malarstwie szesnasto-, siedemnasto- i osiemnastowiecznym (choć fascynowała również surrealistów i takich dwudziestowiecznych francuskich teoretyków jak Roland Barthes, czy Jacques Lacan). De Artificiali Perspectiva to animowany wykład historii i technik anamorfozy. Konwencja „animacji dokumentalnej” nie była dla Quayów czymś nowym – w latach 1980-1984 stworzyli serię krótkich filmów quasi-biograficznych, poświęconych m.in. Leošowi Janáčkowi, Igorowi Strawińskiemu, Michelowi de Ghelderode, czy Janowi Švankmajerowi. Jak sugeruje Michael Brooke, była to część strategii Keitha Griffithsa (producenta filmów braci), obliczona na pozyskanie funduszy z telewizji ipopularyzację animacji eksperymentalnej. Współautorem filmu był historyk sztuki Roger Cardinal, a konsultantem Ernst Gombrich. Komentarz przeczytał Witold Szejbal. Quayowie sięgali po anamorfozę także w innych filmach – m.in. w Instytucie Benjamenta, Grzebieniu, Stille Nacht IV.

Jakub Mikurda

Bracia Quay

Ur. w 1947 roku w Filadelfii, USA. Są bliźniakami. Studiowali w Filadelfii, kontynuowali naukę w Royal College of Art w Londynie, gdzie w latach 70. reżyserowali swoje pierwsze krótkie metraże. W latach 80. produkowali reklamówki telewizyjne (dla Honeywell, Walkers Crisps i Dulux Wood Protection), wideoklipy (najsłynniejszy - do piosenki Petera Gabriela Sledgehammer) i animacje, które przyniosły im popularność - Gabinet Jana Švankmajera, Ulica krokodyli. W 1995 odbyła się premiera ich pierwszego filmu fabularnego Instytut Benjamenta, nagrodzonego Bronze Horse w Sztokholmie oraz nagrodą jury na festiwalu Fantasporto. Kolejny pełnometrażowy film aktorski braci to Stroiciel trzęsień ziemi. W swojej twórczości inspirują się literaturą, szczególnie prozą Bruno Schulza, ostatnio Stanisława Lema.

Twórcy

reżyseria The Quay Brothers
scenariusz The Quay Brothers, Roger Cardinal
zdjęcia The Quay Brothers
muzyka Leszek Jankowski
opracowanie plastycznie The Quay Brothers
producent Keith Griffiths
produkcja Koninck Studios
język angielska