en

Trudno być Bogiem

Hard to Be a God / Trudno byt’ Bogom
reż. Aleksey German
Rosja 2013 / 177’
napisy: polskie i angielskie

Świat ulepiony z błota i ludzkich wydzielin. Ze strug deszczu i gęstej mgły wyłania się korowód gnębionych pragęb. Nad tą jałową ziemią góruje postać dona Romaty – ziemskiego wysłannika, który na planecie Arkanar ma chronić mędrców przed prześladowaniami samozwańczych bogów. Pierwszy zarys scenariusza opartego na motywach powieści science fiction braci Strugackich Aleksiej German napisał już w 1968 roku. Tekst wielokrotnie poprawiał, by dopiero w roku 2000 na sześć lat stanąć na planie. Nie doczekał premiery swojego ostatniego dzieła – zmarł w 2013 roku, a film dokończyli jego najbliżsi. Ekspresywna, skupiona na najmniejszym scenograficznym detalu wizja Rosjanina nie jest spóźnioną alegorią komunizmu, lecz próbą wykrzesania iskry nadziei w zupełnej ciemności. Monumentalna, ale nie epicka, opowiedziana z perspektywy nieszczęśnika próbującego podźwignąć się z ziemi, dołącza do najważniejszych ekranizacji twórczości Strugackich – Stalkera Tarkowskiego i Dni zaćmienia Sokurowa.   

Mariusz Mikliński

Aleksei German

Urodzony w Leningradzie w 1938 roku rosyjski reżyser i scenarzysta. Syn pisarza Jurija Germana, którego powieści – Próba wierności i Mój przyjaciel Iwan Łapszyn – przeniósł na ekran. Pierwszy tytuł, wstrzymany przez radziecką cenzurę, kilkanaście lat czekał na rozpowszechnianie. W swoich filmach poruszał tematykę wojny i życia w dobie stalinizmu. Ojciec reżysera Aleksieja Germana Mł., twórcy znanych nowohoryzontowej publiczności filmów Ostatni pociąg i Garpastum. Zmarł w 2013 roku w Sankt Petersburgu.

Filmografia:

1967 Siódmy towarzysz / Sedmoy sputnik / The Seventh Companion

1971 Próba wierności / Proverka na dorogakh / Trial on the Road

1976 Dwadzieścia dni bez wojny / Dvadtsat dnej bez vojny / Twenty Days Without War

1986 Mój przyjaciel Iwan Łapszyn / Moj drug Ivan Lapshin / My Friend Ivan Lapshin

2013 Trudno być Bogiem / Trudno byt’ Bogom / Hard to Be a God

Twórcy

reżyseria Aleksey German
scenariusz Aleksey German, Svetlana Karmalita (adaptation); Arkadiy Strugatskiy, Boris Strugatskiy (novel)
zdjęcia Vladimir Ilin, Yuri Klimenko
montaż Irina Gorochovska, Maria Amosova
muzyka Viktor Lebiediev
obsada Leonid Yarmolnik, Dmitriy Vladimirov, Laura Lauri
producent Viktor Izvekov, Leonid Yarmolnik
produkcja Sever Studio, Lenfilm Studio
właściciel praw Capricci Films
język rosyjski
barwa cz.-b.