en

Mama i dziwka

The Mother and the Whore / La Maman et la putain
reż. Jean Eustache
Francja 1973 / 209’
napisy: polskie i angielskie

Ten autobiograficzny film Jeana Eustache’a (który popełnił samobójstwo w 1981 roku) to także portret całego pokolenia. Od utopii lat 60. po otrzeźwienie lat 70., film mówi o najważniejszych kwestiach swoich czasów: seksie, polityce, filozofii i sztuce, śledząc codzienne życie grupy 20-latków. Zdobył nagrodę jury w Cannes i jest uznawany za jeden z najważniejszych filmów w historii francuskiego kina. To również najbardziej imponująca rola w karierze aktora Jeana-Pierre'a Léauda.

Ariel Schweitzer

Bezwstydne opus magnum Jeana Eustache’a ma w sobie prowokacyjną siłę. Irytuje, porusza szczerością, tętni niepokojem. W chwili premiery okrzyknięte najbardziej szokującym francuskim filmem wszech czasów, do dziś robi wrażenie – niemal czterogodzinne, czarno-białe, nakręcone właściwie w dwóch miejscach, w paryskiej kafejce i w czterech ścianach garsoniery. Bez tradycyjnie pojętej akcji, utkane z monologów, które powoli posuwają historię do przodu. Słowa najczęściej padają z ust Alexandre’a, bezrobotnego intelektualisty na utrzymaniu kochanki Marii. Finansowa zależność od partnerki nie przeszkadza mu w uwodzeniu innych kobiet, z którymi spędza czas na filozoficznych dysputach. Pewnego dnia poznaje Weronikę, pielęgniarkę polskiego pochodzenia. Zrealizowana z udziałem nowofalowych gwiazd, quasi-improwizowana obserwacja miłosnego trójkąta przekształca się w egzystencjalny traktat o tragizmie losu. Sam reżyser skomentował swój film niniejszymi słowami: Chciałbym, abyśmy wreszcie zdali sobie sprawę, że we współczesnej cywilizacji nie ma wyjścia dla nikogo.

Magdalena Bartczak

nagrody

Cannes IFF 1973 - FIPRESCI Award, Grand Prix of the Jury; Berlin IFF 1973 - Interfilm Award (Forum of New Cinema)

Jean Eustache

Francuski reżyser (1938-1981). W połowie lat 50. przeprowadził się do Paryża. Uznawany za najbardziej konsekwentnego spadkobiercę Nowej Fali, przeszedł drogę typową dla wielu mistrzów tego nurtu – przygodę z kinem rozpoczął od współpracy z Cahiers du cinéma. Jego reżyserskim debiutem było złożone z dwóch nowel Złe wychowanie (1963). Miał na swoim koncie kilka filmów krótkometrażowych i dokumentów, utrzymanych głównie w stylistyce cinéma-vérité. Kilka miesięcy po poważnym wypadku popełnił samobójstwo.

Wybrana filmografia:

1968 Dziewica z Pessac / La Rosière de Pessac / The Virgin of Pessac (doc.)

1971 Numer zero / Numéro zéro (doc.)

1973 Mama i dziwka / La Maman et la putain / The Mother and the Whore

1974 Moje małe miłostki / Mes petites amoureuses / My Little Loves

1977 Brudna historia / Une Sale histoire / A Dirty Story

Twórcy

reżyseria Jean Eustache
scenariusz Jean Eustache
zdjęcia Pierre Lhomme
montaż Denise de Casabianca, Jean Eustache
dźwięk Paul Lainé, Jean-Pierre Ruh, Nara Kollery
obsada Jean-Pierre Léaud, Bernadette Lafont, Françoise Lebrun
producent Bob Rafelson, Claude Bertrand, Pierre Cottrell
produkcja Elite Films, Ciné Qua Non, Les Films du Losange, Simar Films, V.M. Productions
właściciel praw Tamasa
nagrody Cannes IFF 1973 - FIPRESCI Award, Grand Prix of the Jury; Berlin IFF 1973 - Interfilm Award (Forum of New Cinema)
język francuski
barwa cz.-b.